âm thanh lớp học, loa trợ giảng

SKKN Biện pháp để xây dựng lớp học hạnh phúc

SKKN Biện pháp để xây dựng lớp học hạnh phúc

Xem bản đầy đủ trên google drive: TẠI ĐÂY

Các thầy cô cần file liên hệ với chúng tôi tại fanpage facebook O2 Education

Hoặc xem nhiều SKKN hơn tại:  Tổng hợp SKKN luận văn luận án O2 Education

Điều kiện hoàn cảnh tạo ra sáng kiến:
Tiểu học là bậc học nền tảng đặt nền móng vững chắc cho ngành giáo dục,
góp phần vào việc hình thành và phát triển những cơ sở ban đầu rất quan trọng
của nhân cách con người. Bởi vậy, giáo dục Việt Nam đã và đang có nhiều
chuyển biến tích cực để bắt kịp với sự phát triển của giáo dục thế giới. Mục tiêu
của giáo dục là “Đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, có đạo đức, tri
thức, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc
và chủ nghĩa xã hội; hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực
của công dân đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” (Trích
Luật giáo dục).
Để làm được việc này, từ năm 2008, bộ Giáo dục – Đào tạo đã phát động
phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện – học sinh tích cực” rộng
khắp trong cả nước. Trường học, lớp học được các em coi như ngôi nhà thứ hai
của mình, để “mỗi ngày đến trường là một ngày vui” thật sự chứ không chỉ dừng
lại là câu khẩu hiệu. Xây dựng trường học hạnh phúc tạo cơ hội cho nhà giáo đổi
mới, thực hiện phương pháp giáo dục và các tình huống sư phạm phù hợp, đảm
bảo các quy định về đạo đức nhà giáo; đồng thời mang lại hiệu quả và ý nghĩa
quan trọng trong việc phát triển tình cảm xã hội của trẻ. Nhưng với bản thân tôi,
mỗi ngày đến trường là một ngày chưa thật vui của cả cô và trò. Việc dạy dỗ các
em không hề đơn giản như tôi từng ước mơ. Tất cả mọi thứ gọi là “niềm yêu
nghề” chỉ là lời nói suông nếu chúng ta không hiểu, không từng ngày thật sự nỗ
lực và cố gắng. Sự cầu toàn của tôi đặt ra bắt buộc các em phải theo khuân mẫu.
Các em đến trường như một nghĩa vụ hơn là niềm đam mê, khát khao học hỏi,
khám phá. Liệu rằng những đứa trẻ của mình có hạnh phúc không khi cứ “ lập
trình” các em như một con robot như thế?
Tôi đã suy nghĩ về việc giáo dục các em như hiện tại đã đáp ứng đúng tiêu
chí mà ngành giáo dục đã đề ra? Các em có vui vẻ, có hạnh phúc khi đến trường,
đến lớp không? Và tôi đã thực sự thay đổi suy nghĩ của bản thân về việc dạy học
2
hướng tới học sinh sau khi xem các tập phát sóng của chương trình “Thầy cô
chúng ta đã thay đổi”, bởi bản thân mỗi đứa trẻ là một thế giới quan sinh động,
các em có quyền sáng tạo và trải nghiệm. Sẽ thật phản giáo dục nếu cứ mãi bắt ép
các em vào những thứ rập khuôn. Đội ngũ thầy cô giáo chúng ta cần phải suy
nghĩ, đề ra những giải pháp thích hợp giúp các em phát huy được khả năng của
mình trước tập thể lớp, cần tránh cho các em những biểu hiện ganh đua thái quá,
cần phải làm sao để các em có tinh thần hợp tác, tạo nên một môi trường học tập
thân thiện, giúp các em thêm yêu lớp, khăng khít với lớp, với mái trường mà
mình đang học, các em xem “ trường học là nhà” đúng như khẩu hiệu đã đề ra.
Là một giáo viên, tôi rất mong muốn góp phần vào việc nâng cao năng lực
ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo vì một trường học hạnh phúc đem lại hiệu quả
thiết thực trong hoạt động dạy và học, học sinh không có cảm giác sợ và học
trong áp lực, nơi khiến cả cô và trò đều có cảm giác “muốn đến”. Chính những lí
do trên đã thúc đẩy tôi nghiên cứu đồng thời tích lũy kinh nghiệm để đến với đề
tài “ Biện pháp để xây dựng lớp học hạnh phúc” góp phần đào tạo thế hệ trẻ
phát triển toàn diện, bắt kịp xu thế toàn cầu hóa, thị trường hóa hiện nay.
II. Mô tả giải pháp kỹ thuật
II.1. Mô tả giải pháp trước khi tạo ra sáng kiến
Nền giáo dục của nước ta đã có những thay đổi tích cực giúp học sinh chủ
động hơn trong học tập. Qua quan sát kết hợp trao đổi với bạn bè đồng nghiệp, tôi
nhận thấy, những năm gần đây, giáo viên đã đi sâu nghiên cứu, tìm tòi và đúc kết
nhiều biện pháp hay trong giảng dạy nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục. Ngoài ra,
hưởng ứng các phong trào do ngành Giáo dục phát động, giáo viên đã có nhiều
sáng tạo trong đổi mới phương pháp, hình thức dạy học. Nhờ đó, kết quả học tập
và rèn luyện của học sinh được nâng cao rõ rệt. Bên cạnh đó, tôi cũng nhận thấy
vẫn còn một số giáo viên tập trung quá nhiều vào việc giảng dạy văn hóa, ít quan
tâm đến tâm tư, nguyện vọng của học sinh, khẩu hiệu “Mỗi ngày đến trường là
một ngày vui” bị mờ nhạt; việc phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình, các
tổ chức đoàn thể trong và ngoài nhà trường chưa phát huy hiệu quả. Hầu hết mỗi
3
giáo viên đều có tấm lòng yêu thương học sinh, luôn quan tâm, chăm sóc và tôn
trọng các em. Tuy nhiên, đôi khi do hoàn cảnh, cảm xúc của mỗi người mà trong
quá trình giảng dạy đã có những hành vi gây tổn thương đến học sinh. Giáo viên
không còn là động lực để các em học sinh tìm thấy niềm vui, sự sáng tạo trong
học tập.
Ngoài ra, xã hội luôn đặt kì vọng cao cho giáo viên và ngành Giáo dục;
luôn quan niệm giáo viên phải là những con người chuẩn mực, vừa có tài vừa có
tâm, là tấm gương cho học sinh noi theo. Thế nhưng thực tế cho thấy, với sự phát
triển của báo chí, của mạng xã hội thì những hạn chế của ngành Giáo dục, của
giáo viên dù là đúng hay sai sự thật đều được đưa lên với những tiêu đề giật gân
làm cho giáo viên ngày càng thu mình lại, ngọn lửa đam mê với nghề cũng lụi
dần. Bên cạnh đó, giáo viên còn bị áp lực từ kết quả thi, thành tích trong giáo dục;
từ phụ huynh học sinh với tâm lý giao khoán con cho giáo viên. Và cuối cùng đó
là áp lực từ chính bản thân mỗi giáo viên: luôn mong muốn học sinh hoàn thành
tốt mọi điều mà mình lập trình sẵn, có như vậy mới là con ngoan, trò giỏi. Chính
áp lực của giáo viên đã dồn lên đôi vai bé nhỏ của các em học sinh lúc nào không
hay. Đến khi học sinh không đạt được như kì vọng của giáo viên khiến cho giáo
viên chán nản, mệt mỏi, tình yêu với nghề giảm đi. Và thế là giáo viên và học sinh
mỗi ngày đến trường không còn là một ngày vui, hạnh phúc, lớp học cũng trở nên
tẻ nhạt, gượng ép.
Năm học 2019 – 2020, tôi được Ban giám hiệu nhà trường phân công chủ
nhiệm và giảng dạy lớp 3C với tổng số là 34 học sinh và năm học 2020 – 2021 tôi
chủ nhiệm và giảng dạy lớp 3D gồm 29 học sinh. Các em đi học chuyên cần đầy
đủ. Bên cạnh những em mạnh dạn, tự tin còn không ít những em rụt rè, nhút nhát,
không dám bày tỏ ý kiến cá nhân trước đông người hoặc không chủ động, tích cực
tham gia việc lớp, việc trường; một vài em còn hiếu động, tự do trong các giờ tự
quản; ích kỉ, không quan tâm đến người khác; một vài em luôn tỏ vẻ chán nản khi
đi học hoặc không nhiệt tình với các hoạt động tập thể…
Với mong muốn hiểu về mình, hiểu về học sinh để tạo môi trường học tập
4
lý tưởng, đầu năm học tôi đã phát phiếu điều tra tới từng em. Tôi hướng dẫn các
em đánh dấu theo cảm xúc và suy nghĩ của mình. Tổng hợp phiếu của học sinh
trong lớp và thu được kết quả như sau:

Nội dung điều traSố học sinh mong muốn
Lớp 3CLớp 3D
1. Con muốn điều gì về cô giáo chủ nhiệm của con?
– Cô cười nhiều hơn trong giờ học2725
– Cô nhẹ nhàng dạy dỗ các con hơn2422
– Cô không phê bình con trước lớp2926
2. Con mong muốn điều gì về bạn bè trong lớp con?
– Các bạn trong lớp biết yêu thương, giúp đỡ nhau2926
– Các bạn luôn quan tâm đến nhau3024
– Các bạn không nói tục, chửi bậy2823
3. Con muốn lớp học của con được trang trí như thế nào?
– Gọn gàng, sạch sẽ3327
– Đẹp, có nhiều cây xanh3228
4. Con muốn giờ học diễn ra như thế nào?
– Mong được vừa học vừa chơi3429
– Mong được cùng cô giáo và các bạn học tập vui
vẻ.
3328

Từ kết quả trên cho thấy, học sinh luôn mong muốn cô giáo vui vẻ, nhẹ
nhàng, bạn bè biết quan tâm, yêu thương nhau; lớp học trang trí sạch đẹp, khang
trang. Đặc biệt, các em luôn muốn được tự học, tự khám phá kiến thức một cách
vui vẻ,…
Đánh giá lại bản thân cùng những mong muốn của học sinh, tôi thấy việc
xây dựng một lớp học có đủ về cơ sở vật chất, không khí luôn vui vẻ là vấn đề cần
quan tâm. Chúng ta cần làm những gì để cho học sinh luôn cảm thấy lớp học là
ngôi nhà thứ hai của mình, cô giáo là mẹ hiền, còn các bạn là anh chị em. Tôi đã
5
mạnh dạn đưa ra đề tài xây dựng lớp học hạnh phúc trong 2 năm học kế tiếp nhau
ở lớp 3C và lớp 3D và bước đầu đem lại một số kết quả nhất định.
II.2. Mô tả giải pháp sau khi có sáng kiến:
II.2.1. Xây dựng lớp học hạnh phúc:
Theo Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Ân ( Phó Chủ tịch Công đoàn Giáo dục Việt
Nam) đã chia sẻ: “Trường học hạnh phúc là nơi mà cả thầy cô, phụ huynh và học
sinh đều cảm thấy hạnh phúc. Đó là nơi mà các thầy cô tìm được niềm đam mê,
nhiệt huyết giảng dạy và tích cực đưa ra các phương pháp dạy học chủ động, sáng
tạo, luôn hỗ trợ, giúp đỡ học trò của mình trong quá trình học tập, thiết lập được
mối quan hệ thân thiết, gắn bó và chia sẻ với học sinh. Trường học hạnh phúc là
nơi học sinh cảm thấy có hứng thú với những giờ học, không có áp lực, căng
thẳng, mệt mỏi, được thỏa sức vui đùa, hòa đồng với bạn bè. Đối với phụ huynh,
một trường học hạnh phúc là nơi họ muốn gửi gắm con em mình, để cho chúng
được phát triển tốt nhất, nơi họ có thể tin tưởng giao phó tương lai của con em
mình. Hơn thế nữa, trường học hạnh phúc là nơi không có bạo lực học đường,
không có những vụ đánh nhau, xô xát giữa học sinh, không có những hành vi, lời
lẽ vi phạm đạo đức xã hội, xúc phạm nhân phẩm, danh dự của nhà giáo. Đặc biệt,
đó là nơi phải biết tôn trọng sự khác biệt, không áp đặt một cá nhân lên cái chung
của tập thể.”
Với tôi, hiểu một cách đơn giản, lớp học hạnh phúc là nơi khiến cả cô và
trò đều có cảm giác “muốn đến”, là nơi có thể cảm nhận được sự an toàn, sự nâng
đỡ hay sự thú vị khi có nhiều điều nằm trong nhu cầu được thỏa mãn là lớp học
được xây lên đến từ trái tim biết cho đi yêu thương và chúng ta cũng sẽ nhận lại
được quả ngọt từ sự yêu thương đó. Xây dựng lớp học hạnh phúc là tạo ra môi
trường học tập thân thiện, an toàn, gần gũi với học sinh. Nơi mà ở đó học sinh
được tạo điều kiện để sống khỏe mạnh, vui vẻ, tích cực học tập và tham gia các
hoạt động khác, được giáo viên nhiệt tình giảng dạy, yêu thương, tôn trọng, được
gia đình và cộng đồng tạo điều kiện phát huy hết tiềm năng của mình, quyền được
đi học của học sinh được bảo đảm.
6
II.2.1.1. Xây dựng mối quan hệ thân thiết giữa giáo viên và học sinh:
Mục tiêu: Xây dựng mối quan hệ thân thiết giữa giáo viên và học sinh giúp
mang lại nhiều lợi ích to lớn, lâu dài với kết quả các hoạt động giáo dục và cuộc
sống của học sinh trong lớp và ngoài xã hội.
Chuẩn bị:
– Các kế hoạch chi tiết cho mỗi hoạt động, phù hợp trong và ngoài lớp học.
Ví dụ: Hoạt động sinh hoạt dưới cờ, sinh hoạt lớp, “ Vui Tết Trung thu – Chào chị
Hằng, chú Cuội”; “ Giáng sinh an lành”,…
– Các phiếu tìm hiểu: “ Bạn có muốn biết về tớ”; “ Điều chúng mình tự hào
về bản thân”,…
– Một số trò chơi phù hợp trong và ngoài không gian lớp.
– Có kế hoạch chi tiết thể hiện sự phối hợp với nhà trường, liên đội, hội phụ
huynh học sinh trong các hoạt động của lớp.
Biện pháp tiến hành:
– Tổ chức tìm hiểu theo các phiếu:
Ví dụ: Phiếu “ Bạn có muốn biết về tớ”
Giáo viên là người mẹ thứ hai của học sinh ở trường. Vì vậy, là một giáo
viên chủ nhiệm lớp, để tạo sự thân thiện, gần gũi với học sinh, ngay từ khi nhận
lớp, tôi đã chủ động giới thiệu với học sinh về tên, tuổi, sở thích, mơ ước, những
điểm mạnh và những điểm còn hạn chế. Sau đó, tôi phát cho mỗi em một phiếu
“Bạn có muốn biết về tớ?” để ghi lại thông tin của mình, giúp các em bớt lúng
túng khi vừa ghi nhớ, vừa phải trình bày. Lần lượt từng em mạnh dạn đứng lên để
giới thiệu về những sở thích, ước mơ cũng như mong muốn của mình. Hoạt động
này giúp cô trò hiểu nhau đồng thời tạo một môi trường học tập thân thiện
“Trường học là ngôi nhà thứ hai của em, thầy cô giáo như người thân trong gia
đình”. Đó cũng là một hoạt động quan trọng tạo niềm tin, niềm hạnh phúc cho học
sinh.
7
Phiếu “ Bạn có muốn biết về tớ”
Phiếu khảo sát học sinh
8
– Lựa chọn vị trí ngồi phù hợp:
Tiếp theo, ở những tuần đầu, tôi để cho các em tự lựa chọn chỗ ngồi của
mình để phần nào nắm được đặc điểm tính cách của trẻ: mạnh dạn hay nhút nhát,
thụ động hay tích cực…Tôi tiếp tục quan sát những biểu hiện về hành vi, thái độ
tại vị trí ngồi mà các em lựa chọn để bắt đầu điều chỉnh cho phù hợp. Sau 1 tuần
nhận lớp, tôi nắm được tương đối chính xác về tính cách của từng học sinh trong
lớp. Buổi sinh hoạt lớp đầu tiên, tôi sắp xếp lại chỗ ngồi của học sinh cho phù
hợp: các em chậm chạp ngồi cạnh các em nhanh nhẹn, em nhút nhát ngồi bên
những em bạo dạn tự tin. Đồng thời, tôi còn xếp các em xen kẽ theo nhóm đối
tượng: học sinh khá giỏi ngồi kèm học sinh yếu kém. Cách sắp xếp chỗ ngồi cho
học sinh rất quan trọng vì trong quá trình học tập và hoạt động, các em làm việc
theo nhóm nhiều. Đây là yếu tố góp phần không nhỏ vào việc phát triển một số kĩ
năng của trẻ “Học thầy không tày học bạn”. Đó là câu thành ngữ mà bất cứ giáo
viên chủ nhiệm nào cũng áp dụng khi tham gia giáo dục học sinh. Bên cạnh đó,
tôi cũng thường đến lớp sớm để trò chuyện, hỏi thăm về tâm tư, tình cảm, sở thích
từng em, có em gửi thư vào hộp điều em muốn nói. Nhờ vậy mà tôi nắm bắt được
từng đối tượng học sinh trong lớp. Từ đó đề ra biện pháp giáo dục phù hợp, tạo
không khí lớp học thân thiện, gần gũi giữa cô và trò, giữa trò và trò.
– Tổ chức trò chơi và các hoạt động trải nghiệm:
Đối với hoạt động trò chơi: Khác với lớp học truyền thống, lớp học hạnh
phúc không áp đặt phát triển theo khuôn mẫu mà đóng vai trò định hướng để các
em được làm những gì mình yêu thích và say mê. Ở đó, các em không học theo
kiểu nhồi nhét mà được học những gì có ý nghĩa, được khơi gợi niềm yêu thích để
tiếp tục tự tìm hiểu. Từng tiết học được biến hóa thành bài học thú vị qua những
trò chơi. Tôi cố gắng phần đầu mỗi buổi học, dành ra 3 -5 phút để “khởi động”
cùng các em. Đó là một trò chơi trí tuệ ngắn, một vài câu hát, mẩu chuyện, hay
bức tranh nhỏ, đoạn video mà tôi thấy ý nghĩa… với mục đích cùng các em nói
lên tâm tư, cảm xúc của mình. Như thế sẽ giúp tôi hiểu hơn về tính cách, tâm lí và
9
sở trưởng ở các em. Hay những giờ giải lao, thời gian trước buổi học, tôi thường
sử dụng các câu hỏi đại loại như:
– Sáng nay các bạn ăn món gì đấy, ngon không?
– Các em đi học từ lúc mấy giờ?
– Tối qua bạn nào đi ngủ sớm ( muộn) nhất? Vì sao?
Chắc chắn để lớp học luôn hạnh phúc thì nụ cười và sự hài hước luôn đồng
hành và được đặt lên hàng đầu ở mọi bài học, mọi tiết học trên lớp. Vì cô muốn
mở lòng với các em, bản thân cô phải rất chân thành.
Tôi học được cách ứng xử thông qua một câu nói khá hay: “Trường học
chính là sự tôn trọng”. Điều này luôn đúng, vì đã là con người thì ai ai cũng
muốn mình được tôn trọng. Nhưng nhiều ý nghĩ sẽ là: chỉ cần người lớn tôn trọng
nhau là đủ, trẻ con thì không cần thiết, nhất là các con học sinh cấp 1. Nhiều khi ở
trên lớp, tôi đã có những câu nói có dạng như:
– Trời ơi! Có thế thôi mà không biết! (coi thường)
– Học thế này thì mai này làm gì?… ( mỉa mai)
– Thôi! Thôi! Ngồi xuống…! ( không tin tưởng)
– Anh làm thế mà được à?…( xưng hô thiếu tôn trọng)
Và tất nhiên, các em thật buồn, còn tôi thì không bận tâm mấy. Vì lỗi do
các em mà, tôi đã nhắc nhở rồi, tôi đã giảng bài rất kĩ rồi…. và còn nhiều lí do
ngụy biện nữa. Nhưng không đâu, thưa các thầy cô, lỗi do chính chúng ta. Chúng
ta không chịu lắng nghe các em, không cho các em cơ hội bày tỏ lúc các em ở nhà
như thế nào, đã diễn ra điều gì?… Tôi đã học cách bình tĩnh, lắng nghe, đặt mình
vào vị trí của người khác, sẵn sàng nói lời xin lỗi và cùng tìm ra cách giải quyết,
kết nối,… Vì nhờ đó, tôi mới hiểu các học trò của mình, nuôi dưỡng và truyền
cảm xúc, truyền cảm hứng trong cuộc sống mới có thể giúp các em một cách hiệu
quả. Và tôi đã thay đổi cách ứng xử của mình đó là:
– Không sao đâu, thế em nhớ được điều gì thì nói cho cô nghe (muốn lắng
nghe).
10
– Ồ, em thật thông minh, ý kiến chưa hợp với bài học nhưng rất hay trong
thực tế… em cố gắng nêu ý kiến tiếp theo nào! ( hi vọng, tin tưởng)
Kết quả tôi đạt được, học sinh rất thoải mái, tự tin, giáo viên cũng chẳng
căng thẳng và áp lực. Tôi và các em đã được tôn trọng! Tôn trọng cảm xúc là một
trong những yếu tố tạo nên lớp học hạnh phúc. Bởi dù ở lứa tuổi nào, các em cũng
có những cảm xúc như người lớn: cần được lắng nghe, tôn trọng và được yêu
thương, giúp các em tìm và phát huy thế mạnh của riêng mình.
Vì chất lượng giáo dục của lớp, tôi cố gắng thường xuyên quan tâm bài vở
của học sinh trên lớp, đi lại, kiểm tra, chấm và chữa bài…., để rồi đổi lấy là sự
nóng giận liên tiếp. “Trời! Đơn vị diện tích viết thế này hả A?”; “Dạng toán đơn
giản này mà em không nhớ gì chứ?”; Em bỏ bảng cửu chương đi, tự nhẩm xem
nào!”…. Nghe những điều đó ai mà không căng thẳng, ai mà không dám sợ cô?
Và việc làm tiếp sau đó có thể là: Cô phạt em chép lại 5 lần, 100 lần, thậm chí
hơn nữa. Cô phạt trực nhật lớp, phạt đứng, phạt viết bản kiểm điểm…Chính điều
này làm cho các em muốn hỏi nhưng không dám hỏi, lo lắng, sợ hãi cô, vì kiểu gì
cô cũng “moi” cái sai của mình cho cả lớp biết. Nhưng cứ đổ lỗi cho áp lực thành
tích thì lớp học sẽ có thể hạnh phúc hay sao? Lớp học hạnh phúc phải là lớp học
không có sự bắt nạt, không có bất công và áp lực. Và tôi đã tìm ra cách giải quyết.
Lúc này, tôi cần là sự bình tĩnh để đặt mình vào tâm thế của các em, trở thành
người bạn biết hỗ trợ và giúp đỡ. Tôi đã học cách chấp nhận những lỗi sai của học
trò và sẽ kiên nhẫn, tận tình hướng dẫn các em cách sửa sai thay vì cáu giận như
trước kia. Điều đấy sẽ giúp các em tiếp thu tốt hơn, tự tin và hòa đồng hơn. Đặc
biệt, biết cười nhiều hơn với các em. Điều này thật quan trọng thưa các thầy cô,
chỉ cần một tiếng cười của cô giáo thôi cũng sẽ làm xóa tan mọi nỗi sợ hãi mà
thay vào đó lại nhận được sự tin tưởng, sự biết ơn và yêu quý của các em. Tiếng
cười giúp học sinh dễ đón nhận lỗi sai và tìm cách sửa chữa hơn là nghe lời chê
bai từ cô. Từ đó, rèn luyện ý thức và khả năng tập trung từ chính nhận thức của
bản thân.
11
Đối với các hoạt động trải nghiệm: Để cảm nhận được sự hạnh phúc, các
em phải được tích lũy kiến thức thông qua những hoạt động trải nghiệm. Các hoạt
động không chỉ nằm trong khuôn khổ lớp học mà còn được tổ chức ngoài khuôn
viên trường lớp, giúp các em cảm nhận sâu sắc về thế giới tự nhiên xung quanh.
Bên cạnh những hoạt động học tập, để tạo sự gần gũi, thân thiện giữa cô và trò,
vào các ngày lễ lớn trong năm tôi thường kết hợp với Ban đại diện cha mẹ học
sinh của lớp tổ chức giao lưu cho các em, tổ chức các trò chơi. Mỗi ngày lễ gắn
với nhiều hoạt động có ý nghĩa.
Ví dụ: Hoạt động “Vui Tết trung thu – Chào chị Hằng, chú Cuội”: cô, trò
cùng nhau bày mâm cỗ và chia sẻ về nghĩa của ngày Tết; trải nghiệm hoạt động
múa lân, múa sư tử của đoàn nghệ thuật tại địa phương.
Các em học sinh vui Trung thu tại lớp
12
Tham gia hoạt động tập thể “ Vui Tết Trung thu”
Đoàn múa lân, múa sƣ tử của địa phƣơng
13
Hoạt động “ Giáng sinh an lành” : Tôi thay bằng nhiều hình thức khác
nhau, phối hợp cùng phụ huynh đóng vai ông già Noel đến phát quà cho mỗi em
nhân ngày Noel, tổ chức các trò chơi phù hợp…
Phụ huynh đóng ông già Noel đến phát quà
Ông già Noel múa hát cùng các em
14
Hoạt động sinh hoạt lớp: Tôi tổ chức sinh hoạt theo chủ đề, chủ điểm. Các
em được tự tin thể hiện khả năng hội họa, dẫn chương trình,… thông qua mỗi giờ
sinh hoạt lớp.
Các em học sinh lớp 3B trang trí bảng lớp
Hoạt động sinh hoạt dưới cờ: các em được thỏa sức sáng tạo với những
điệu múa đẹp, vở kịch hay,…
Học sinh lớp 3C, 3D sinh hoạt dƣới cờ
15
Hoạt động tập thể: Các em được thể hiện tinh thần đoàn kết, cùng nhau
hoạt động, giải quyết vấn đề, điều đó tạo nên một không khí sôi nổi, một lớp học
hạnh phúc trong quá trình trải nghiệm cùng nhau,…
Học sinh hào hứng tham gia hoạt động tập thể
Qua các hoạt động đó, học sinh nào cũng hồ hởi, hào hứng thể hiện bản
thân mình về năng khiếu cũng như mạnh dạn tặng quà cho bạn và cô, phấn khởi
khi nhận quà và tự hứa sẽ cố gắng học tập tốt hơn.
Về cách xưng hô giao tiếp giữa thầy và trò, có ý kiến cho rằng kiểu xưng
hộ “cô mời con, cô mời con ngồi xuống, cảm ơn con, cho phép cô kiểm tra…” sẽ
chiếm nhiều thời gian và làm mất đi sự nghiêm khắc của thầy, làm cho học sinh
không sợ, không học. Trong nhiều năm qua, tôi thường sử dụng cách xưng hô nói
trên đã mang lại hiệu quả rõ rệt: học sinh hăng hái phát biểu bài hơn vì các em
thấy được sự gần gũi với mình hơn; các em trở nên tự tin hơn và sẽ không sợ khi
phát biểu sai. Cách xưng hô đó không những càng làm tăng thêm tính nghiêm túc,
tôn trọng mà còn giáo dục học sinh biết lễ phép và tạo nên mối quan hệ thân thiện
trong lớp hơn.
Đặc biệt hơn trong đợt học sinh nghỉ học vì dịch Covid-19, tôi vẫn thường
xuyên trao đổi với phụ huynh, với học sinh thông qua điện thoại. Tôi giao bài cho
16
học sinh, động viên các con ôn bài nhưng không quên những lời nhắc nhở nhẹ
nhàng: “Các con nhớ làm bài cô giao cẩn thận, thường xuyên giúp bố mẹ, ông bà
việc nhẹ nhàng, vừa sức với con.” hay “Các con nhớ giữ vệ sinh nhé!.”
Để xây dựng được lớp học hạnh phúc, bản thân tôi luôn tự nhủ cố gắng
từng ngày để thật sự thay đổi, mong muốn cởi bỏ tất cả mọi thứ bên ngoài lớp
học, hoàn toàn vui vẻ khi đến với các em, tạo cơ hội để gần gũi các em, xoá bỏ
mọi ngăn cách về tuổi tác và tâm lý, trở thành người bạn thực sự của học sinh. Hy
vọng rằng đến với các em bằng tình thương, sự tôn trọng, bằng cả tâm trí, sự sáng
tạo thì các em sẽ hạnh phúc.
II.2.1.2. Xây dựng mối quan hệ thân thiết giữa học sinh với học sinh:
Mục tiêu: Xây dựng mối quan hệ thân thiết giữa học sinh với học sinh giúp
các em hiểu được sự tôn trọng lịch sự với nhau trong giao tiếp, có cách ứng xử
hợp lí với bạn, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ.
Chuẩn bị: Xây dựng nội dung hoạt động của nhóm năng khiếu, nhóm cùng
sở thích; một số trò chơi tăng cường vốn từ trong giao tiếp.
Biện pháp tiến hành:
– Hướng dẫn học sinh sử dụng ngôn ngữ phù hợp:
Quan tâm tới sự phát triển nhân cách của học sinh bằng cách cư xử lịch sự,
lễ phép khi giao tiếp là điều không thể thiếu. Con người giao tiếp thân thiện với
nhau bằng nhiều phương tiện khác nhau như cử chỉ, điệu bộ, ánh mắt nhưng giao
tiếp bằng ngôn ngữ vẫn là quan trọng hơn cả. Để học sinh có được mối quan hệ
thân thiện với bạn trong lớp, giáo viên cần hướng dẫn học sinh sử dụng lời nói với
bạn sao cho thể hiện sự tôn trọng, tế nhị, lịch sự trong giao tiếp.
Nhận thức việc dạy cho học sinh cách thể hiện lời nói thân thiện cùng bạn
là cần thiết. Trong những năm qua cũng như đầu năm học này, thông qua tiết dạy,
tôi đã cố gắng uốn nắn, sửa chữa lời nói cho học sinh. Ví dụ: Trong tiết học, khi
trao đổi nội dung với bạn, tôi thường hướng học sinh sử dụng đại từ xưng hộ tôi
và bạn cũng như: “Xin mời bạn, bạn cho tôi biết…, cảm ơn bạn…” Hay trong tiết
17
sinh hoạt lớp, khi nhận xét bạn, tôi hướng các em nhận xét bằng từ ngữ tế nhị, lịch
sự. Chẳng hạn: “Tôi thấy bạn A còn quên đồ dùng, bạn cố gắng sắp đầy đủ để học
tốt hơn nhé!”.
Không chỉ có trong giờ học mà vào giờ ra chơi, tôi cũng thường xuyên gần
gũi, theo dõi học sinh của mình chơi đùa cùng nhau. Đôi khi, có những học sinh
nói chuyện với nhau bằng từ ngữ chưa hay như gọi nhau bằng “mày, tao”, “ông,
bà”. Có những khi tôi còn nghe thấy tiếng nói tục, chửi nhau…. Với học sinh lớp
3, nhiều khi các em không biết đó là những từ ngữ chưa hay, cũng có khi học sinh
biết mà vẫn sử dụng, tôi lại gần mỉm cười và nhẹ nhàng nhắc nhở và giải thích
cho học sinh hiểu. Nếu học sinh đó còn lặp lại ở những lần sau tôi nghiêm mặt,
thậm chí phạt em đó.
– Tăng cường sự gắn kết giữa học sinh với học sinh thông qua các hình
thức hoạt động nhóm:
Ngoài việc hướng dẫn học sinh sử dụng ngôn ngữ tế nhị, thiện cảm, tôi
cũng đã sử dụng hình thức đôi bạn cùng tiến, các nhóm năng khiếu, nhóm cùng sở
thích. Trong mỗi giờ học, tôi chia lớp thành các nhóm nhỏ để các em thảo luận,
chia sẻ ý kiến giúp các em hợp tác với nhau và mạnh dạn trình bày ý kiến của
mình. Thông qua các đội, nhóm, các em hiểu nhau hơn, có trách nhiệm giúp đỡ
nhau cùng tiến bộ. Khi có chuyện xích mích giữa em này với em kia, tôi kịp thời
can thiệp, không để mâu thuẫn kéo dài gây ảnh hưởng xấu đến tình bạn. Tôi gặp
gỡ trao đổi riêng với từng học sinh hoặc nhóm học sinh để biết rõ sự việc; phân
tích ai đúng, ai sai; ai sai thì phải nhận lỗi và xin lỗi bạn, sau đó giảng hòa và bắt
tay nhau vui vẻ trở lại. Từ đó, các em trở nên thân thiện với nhau hơn và đã hạn
chế sự gây gổ, cãi nhau trong lớp học.
II. 2.2. Xây dựng không gian lớp học:
II. 2.2.1. Trang trí lớp
Mục tiêu: Trang trí lớp giúp học sinh có không gian học tập thân thiện, tạo
hứng thú và hiệu quả các hoạt động cho học sinh thông qua các góc.
18
Chuẩn bị:
– Phối hợp cùng với Phụ huynh và học sinh trang trí lớp.
– Lên kế hoạch xây dựng mô hình và nội dung các góc phù hợp với lớp học.
– Vận động phụ huynh, học sinh ủng hộ, bổ sung trang thiết bị, đồ dùng,
cây xanh cho các góc
Biện pháp
– Trang trí lớp theo góc, tạo hiệu quả trong các hoạt động giáo dục
Không gian lớp học ảnh hưởng lớn đến tâm lý thoải mái của giáo viên và
học sinh. Vì vậy, tôi luôn chú trọng để mang đến cho các em không gian học tập
thân thiện và gần gũi với thiên nhiên. Thực hiện tích cực phong trào “Trường học
xanh- sạch- đẹp -an toàn” mà cấp trên phát động, ngay từ đầu năm học, tôi đã
phối hợp cùng phụ huynh trang trí lớp học bằng nhiều góc theo chủ điểm khác
nhau như: Thư viện của em, thiên nhiên quanh em…Tủ đồ dùng luôn gọn gàng
sắp xếp khoa học, sạch đẹp, để thuận tiện khi sử dụng.
Phụ huynh và giáo viên trang trí không gian lớp học
Với góc thư viện: Để tạo điều kiện cho các em ham đọc sách, mở rộng hiểu
biết, phát triển khả năng đọc, rèn kĩ năng và trách nhiệm bảo quản tài sản chung,
19
tôi đã huy động học sinh và cha mẹ các em cùng tham gia xây dựng “Góc thư
viện”. Thông qua công tác tuyên truyền, các em đã ủng hộ thêm được rất nhiều
đầu sách vào thư viện lớp. Các loại sách được phân ra từng mảng như: sách giáo
khoa, sách bài tập, sách bổ trợ nâng cao, sách an toàn giao thông và các loại
truyện như truyện cổ tích, truyện tranh, truyện cười, truyện giáo dục đạo đức
chuyện Bác Hồ, truyện khoa học viễn tưởng,… Chỉ trong khoảng thời gian ngắn
sau khi phát động, góc thư viện lớp tôi đã rất phong phú với những cuốn sách,
truyện hay để các em sử dụng vào giờ ra chơi, giờ nghỉ hay giờ đọc sách, hoạt
động tập thể. Tự tay lựa chọn, sắp xếp; tự quản lí, sử dụng và bổ sung đầu sách
thường xuyên giúp các em thêm yêu những giờ đọc sách.
Góc thƣ viện sau khi học sinh sắp xếp
Với góc môi trường: Chúng ta hiểu rằng hoạt động thần kinh căng thẳng sẽ
dịu đi khi mắt ta bắt gặp màu xanh của cây lá, sắc hoa thiên nhiên. Trong các gia
đình cũng vì lợi ích đó mà người ta hay trang trí cây xanh hay cây cảnh. Do vậy,
cũng giống như mỗi căn nhà, tôi đã sử dụng “Góc môi t

Xem bản đầy đủ trên google drive: TẠI ĐÂY

Các thầy cô cần file liên hệ với chúng tôi tại fanpage facebook O2 Education

Hoặc xem nhiều SKKN hơn tại:  Tổng hợp SKKN luận văn luận án O2 Education

Comments

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *