Đề thi hsg lớp 12 môn hóa tỉnh Tuyên Quang năm 2009

Đề thi hsg lớp 12 môn hóa tỉnh Tuyên Quang năm 2009

s

§Ò chÝnh thøc

ë gi¸o dôc vµ ®µo t¹o tuyªn quang

®Ò thi chän häc sinh giái líp 12 THPT cÊp tØnh

N¨m häc: 2008-2009

M«n thi: Ho¸ häc

Thêi gian : 180 phót (kh«ng kÓ thêi gian giao ®Ò)

——–§Ò nµy cã 02 trang ——–

C©u1: (4 ®iÓm)

Hîp chÊt A cã c«ng thøc R2X. Tæng sè c¸c h¹t proton, n¬tron vµ electron trong R2X lµ 164, trong ®ã: sè h¹t mang ®iÖn nhiÒu h¬n sè h¹t kh«ng mang ®iÖn lµ 52. Sè khèi cña R+ lín h¬n cña X2- lµ 7. Tæng sè h¹t proton, n¬tron vµ electron cña R+ nhiÒu h¬n cña X2- còng lµ 7.

1. X¸c ®Þnh sè hiÖu nguyªn tö, sè khèi cña R vµ X?

2. ViÕt cÊu h×nh electron cña R vµ X ? Suy ra vÞ trÝ cña R trong b¶ng tuÇn hoµn ?

3. Cho 27,5 gam A t¸c dông víi l­îng d­ dung dÞch MCl2 th× thu ®­îc 23,885 gam kÕt tña. X¸c ®Þnh nguyªn tö khèi cña M ?

4. M cã 2 ®ång vÞ lµ P vµ Q. Sè h¹t n¬tron trong nguyªn tö P Ýt h¬n nguyªn tö Q lµ 2 h¹t. Sè nguyªn tö ®ång vÞ P nhiÒu gÊp 2,7037 lÇn sè nguyªn tö ®ång vÞ Q. X¸c ®Þnh sè khèi cña P vµ Q ?

C©u 2: (4,5 ®iÓm)

1. N2O4 ph©n li theo ph¶n øng: N2O4 (khÝ) 2NO2 (khÝ)

ë 270 C vµ ¸p suÊt 1atm, ®é ph©n li cña N2O4 lµ 20%. H·y x¸c ®Þnh:

a. H»ng sè c©n b»ng KP.

b. §é ph©n li N2O4 ë 270C vµ ¸p suÊt 0,1 atm.

2. BiÕt b»ng 10-4,75 . H·y tÝnh pH cña c¸c dung dÞch sau:

  1. Dung dÞch X chøa ®ång thêi CH3COOH 0,1 M vµ CH3COONa 0,1 M.

  2. Dung dÞch Y thu ®­îc khi thªm HCl vµo 1 lÝt X tíi khi ®¹t nång ®é 0,01M.

3. Hoµn thµnh c¸c ph­¬ng tr×nh ph¶n øng sau:

NaCl + H2SO4 (đặcnóng)

Cu2S + HNO3 NO + …

C©u 3: (2,5 ®iÓm)

Hoµ tan hÕt 7,74 gam hçn hîp bét hai kim lo¹i Mg vµ Al b»ng 500 ml dung dÞch hçn hîp chøa axit HCl 1M vµ axit H2SO4 0,28M (lo·ng) thu ®­îc dung dÞch A vµ 8,736 lÝt khÝ H2 (ë 2730K vµ 1 atm). Cho r»ng c¸c axit ph¶n øng ®ång thêi víi hai kim lo¹i.

a. TÝnh tæng khèi l­îng muèi t¹o thµnh sau ph¶n øng.

b.Cho dung dÞch A ph¶n øng víi V lÝt dung dÞch hçn hîp gåm NaOH 1M vµ Ba(OH)2 0,5 M. TÝnh thÓ tÝch V cÇn dïng ®Ó ph¶n øng thu ®­îc l­îng kÕt tña lín nhÊt, tÝnh khèi l­îng kÕt tña ®ã.

C©u 4: (3 ®iÓm)

Hçn hîp khÝ X gåm H2 vµ hai anken lµ ®ång ®¼ng kế tiÕp. Cho 3,808 lÝt hçn hîp X ( ®ktc) qua bét Ni nung nãng ta thu ®­îc hçn hîp khÝ Y. Biết hn hîp Y cã kh¶ n¨ng lµm nh¹t mµu dung dÞch n­íc Brom. §èt ch¸y hoµn toµn hçn hîp khÝ Y thu ®­îc 8,7 gam CO2 vµ 4,086 gam H2O.

1. T×m c«ng thøc ph©n tö cña hai anken. BiÕt r»ng tèc ®é ph¶n øng cña hai anken b»ng nhau.

2. ViÕt c«ng thøc cÊu t¹o vµ gäi tªn cña tÊt c¶ c¸c ®ång ph©n cña anken cã sè nguyªn tö cacbon nhiÒu h¬n.

3. TÝnh % theo thÓ tÝch vµ theo khèi l­îng cña c¸c chÊt trong hçn hîp X.

C©u 5: (3 ®iÓm)

1. Cho c¸c chÊt sau: cumen (isopropyl benzen), ancol benzylic, anizol (Phenyl metyl ete) , benzan®ehit (An®ehit benzoic) vµ axit benzoic.

a. ViÕt c«ng thøc cÊu t¹o cña mçi chÊt vµ gäi tªn IUPAC t­¬ng øng.

b. So s¸nh nhiÖt ®é s«i, nhiÖt ®é nãng ch¶y cña chóng, gi¶i thÝch.

c. H·y nªu ph­¬ng ph¸p hãa häc nhËn biÕt tõng chÊt.

2. Cho 1 d·y c¸c axit ®icacboxylic sau ®©y:

HOOC – [CH2]n– COOH víi n= 0, 1, 2, 3, 4

a) H·y so s¸nh Ka1 (H»ng sè ph©n li axit ë nÊc 1). Gi¶i thÝch?

b) T¹i sao pKa2 cã gi¸ trÞ cùc ®¹i khi n=1 ?

c) §un nãng khan tõng axit trªn th× thu ®­­îc chÊt g×?

C©u 6: (3 ®iÓm)

1.a. S¾p xÕp c¸c chÊt trong mçi d·y sau ®©y theo chiÒu t¨ng tÝnh axÝt tõ tr¸i sang ph¶i, gi¶i thÝch:

CH2=CH-COOH ; HCOOH ; CHC- COOH ; CH3-CH2-COOH.

C6H5OH ; p-CH3C6H4OH; C6H5CHO ; p-O2NC6H4OH.

b.So s¸nh tÝnh baz¬ cña c¸c chÊt sau:

O

CH3-C ; CH3CH2-NH2 ; CH3-NH-CH3.

NH2

2. Thực hiện sơ đồ phản ứng sau:

C6H6 A B C D E.

(Cho:Ba =137 ; C =12 ; O =16 ; Na =23 ; K =39;H=1; S=32; Mg=24; Al=27; Cl=35,5)

———HÕT——–

Së gi¸o dôc và ®µo t¹o

Tuyªn Quang

h­íng dÉn chÊm

®Ò thi chän häc sinh giái líp 12

N¨m häc: 2008- 2009- M«n thi: Ho¸ häc.

C©u

Néi dung

§iÓm

1

1) 1 nguyªn tö R cã : sè p = sè e = Z ; sè n = N

1 nguyªn tö X cã : sè p = sè e = p ; sè n = n

– Tæng sè c¸c h¹t p, n, e trong R2X lµ 164

2 (2Z + N) + (2p + n) = 164

4Z + 2 N + 2p + n = 164 (1)

– Trong ®ã, sè h¹t mang ®iÖn nhiÒu h¬n sè h¹t kh«ng mang ®iÖn lµ 52.

4Z + 2p – 2N – n = 52 (2)

– Sè khèi cña R+ lín h¬n cña X2- lµ 7

Z + N – (p + n) = 7 (3)

– Tæng sè h¹t p, n, e cña R+ lín h¬n cña X2- lµ 7

(2 Z + N – 1) – (2p + n + 2) = 7

2 Z + N – 2p – n = 10 (4)

+ LÊy (1) + (2) : 8 Z + 4p = 216

2 Z + p = 54 (5)

+ LÊy (4) – (3) : Z – p = 3 (6)

+ LÊy (5) + (6) : 3 Z = 57

Z = 19 p = 16

+ ThÕ Z, p vµo (1), (3) : 2 N + n = 56 (7)

N – n = 4 (8)

+ LÊy (7) + (8) : 3 N = 60 N = 20

n = 16

VËy R cã sè hiÖu lµ 19

sè khèi lµ 19 + 20 = 39 ( R)

X cã sè hiÖu lµ 16

sè khèi lµ 16 + 16 = 32 (X)

2) : 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s1

R 19 trong BTH ( Do cã sè hiÖu nguyªn tö = 19)

chu kú 4 ( v× R cã 4 líp e)

nhãm IA (v× cã 1 e ho¸ trÞ, lµ nguyªn tè s)

PNC (v× e cuèi cïng thuéc ph©n líp s)

R lµ K

X : 1s2 2s2 2p6 3s2 3p4

X lµ S.

3) K2S + MCl2 = 2 KCl + MS

M = 95,54 – 32 = 63,54 M lµ Cu.

VËy NTK cña M lµ 63,54

4) Theo ®Ò : Sè h¹t n trong nguyªn tö p Ýt h¬n trong nguyªn tö Q lµ 2 h¹t

(*1)

(A : lµ sè khèi vµ cã trÞ sè = NTK)

– Theo ý 3 :

mµ n P = 2,7037 . n Q nªn :

2,7037 . AP + AQ = 63,54 . 3,7037 (*2)

Gi¶i (*1) vµ (*2) ta ®­îc: AP = 63

AQ = 65

VËy Cu cã 2 ®ång vÞ lµ P : 63Cu

Q : 65Cu

4

2

0,5

0,5

1

2

a. TÝnh KP

gi ®é ph©n li . Theo điu kin đầu bài =0,2; P0 lµ ¸p suÊt c©n b»ng N2O4 2 NO2

t =0: 1mol 0 mol

tcb (1- ) 2mol

tng s mol khí khi Cb: n = 1-+2= 1+

Áp sut riªng cña c¸c khÝ trong hçn hîp lóc c©n b»ng lµ:

b. TÝnh ®é ph©n ly ë P = 0,1 atm (Kp ch ph thuc vào nhit độ)

(gii PT chn )

2.Tính pH của dung dịch X

* chứa CH3COOH 0,1M và CH3­COONa 0,1M.

áp dụng công thức: pH = pKa – lg = 4,75- lg1 = 4,75.

* Thêm HCl 0,01M vào dung dịch X được dung dịch Y

HCl + CH­COONa CH3COOH + NaCl

0,01 0,01 0,01 0,01

dung dịch y chứa; 0,11 mol CH3COOH và 0,09 mol CH3COONa.

pH = 4,75 – lg 0,11/0,09 = 6,663.

Chú ý: thí sinh làm cách khác mà đúng vẫn cho điểm tối đa

2. Hoµn thµnh PT

NaCl rắn + H2SO4 đặc HCl + NaHSO4

2NaCl rắn + H2SO4 đặc 2HCl + Na2SO4

3Cu2S + 22HNO3 6Cu(NO3)2 + 3H2SO4 +10NO +8H2O

4,5

1,5

1

1

1

3

TÝnh tæng khèi l­îng cña muèi t¹o thµnh sau P¦:

Theo ®Çu bµi: v× ë 273o K vµ 1atm.

Gäi x, y lÇn l­ît lµ sè mol Al, Mg cã trong 7,74gam hçn hîp.

Khi cho Al vµ Mg vµo dung dÞch hçn hîp axit th× x¶y ra c¸c qu¸ tr×nh sau:

Al-3e =Al3+

x 3x x

Mg -2e = Mg2+

y 2y y

Sè e nh­êng =3x+2y

2H+ +1e.2 =H2

0,39.2 0,39

Sè e nh­êng = 0,39.2= 0,78

Theo ®Þnh luËt b¶o toµn e, cã 3x+2y =0,78

Ta cã hÖ: 3x+2y= 0,78

27x +24y=7,74 x=0,18; y= 0.12

Trong dung dÞch cã :

H2SO4 =2H+ + SO42-

0,14 0,28 0,14

HCl = H+ +Cl

0,5 0,5 0,5

Tæng khèi l­îng muèi sau P­:

b) theo bµi ra: . Dung dÞch A gåm: Al3+, Mg2+, SO42- , Cl víi sè mol trªn.

Khi cho dung dÞch A vµo dung dÞch hçn hîp: NaOH, Ba(OH)2 x¶y ra c¸c Pu:

Mg2+ + 2OH Mg(OH)2 (1)

Al3+ + 3OH Al(OH)3 (2)

Al3+ +4OH AlO2 + 2H2O (3)

Ba2+ + SO42- BaSO4 (4)

§Ó cho kÕt tña ®¹t cùc ®¹i th× sè mol OH vµ Ba2+ ph¶n øng võa ®ñ víi Mg2+, Al3+, SO42- (kh«ng cã PT(3))

Tõ (1) vµ (2):

KÕt tña hÕt. Do ®ã khèi l­îng kÕt tña lín nhÊt =mMg(OH)2 +m Al(OH)3 +m BaSO4 = 0,12.58 + 0.18.78 + 0,14.233=53,62 (gam).

2,5

1,25

1,25

4

1. Gäi c«ng thøc 2 anken: C + H2 C+2 (1)

x x x (mol)

Sau ph¶n øng (1): H2 hÕt, C d­

C+2 + O2 CO2 + (+ 1)H2O (2)

C + O2 CO2 + H2O (3)

x + a =

+ =

+

x = 0,058

a = 0,112

= 3,54

2 anken lµ C3H6 vµ C4H8

2. C«ng thøc cÊu t¹o

(1) CH2=CH-CH2-CH But-1-en

(2) CH3-CH=CH-CH3 But-2-en

(3) CH2=C-CH3

CH3

(2)

cis – but -2 -en trans- but -2-en

3. TÝnh % theo thÓ tÝch 1

C3H6 (a1 mol)

C4H8 (a2 mol)

=

a1 + a2 = 0,112

a1 = 0,052; a2 = 0,06

%VC3H6 =

%VH2 =

%VC4H8 = 100% – (30,59 + 34,12) = 35,29%

mx = (0,058 x 2) + (0,052 x 42) + (0,06 x 56)

= 0,116 + 2,184 + 3,36 = 5,66 (g)

%mH2 =

%mC3H6 =

%mC4H8 = 59,36%

3

1,5

1

5

1.

a.

C6H5CH(CH3)2 isopropylbenzen

C6H5CH2OH r­îu (ancol) benzylic

C6H5OCH3 , metyl phenyl ete

C6H5CH=O, benzencacban®ehit

C6H5COOH . axit benzencacboxylic

b.

§iÓm s«i, ®iÓm ch¶y :

cumen < benzan®ehit <anizol < ancolbenzylic < axit benzoic.

c.

Axit benzoic tan trong dung dÞch NaHCO3 cã khÝ tho¸t ra:

C8H5COOH + NaHCO3 C6H5COONa + H2O + CO2

Benzan®ehit cã ph¶n øng tr¸ng gu¬ng :

C6H5CHO + 2[Ag(NH3)2]OH C6H5COONH4 + 2Ag + 3NH3 + H2O

Ancol benzylic ph¶n øng víi natri cho khÝ H2 tho¸t ra (hoÆc chuyÓn CuO ®en thµnh Cu (®á))

Cßn l¹i C6H5OCH3 vµ C6H5CH(CH3)2 th× chØ cã C6H5OCH3 lµ tan ®­îc trong axit sunfuric ®Æc nguéi

C6H5OCH3 + H2SO4 C6H5-OH+– CH3 + HSO4

2.

a) Ka1 gi¶m dÇn tõ n= 0→ 4.

v× nhãm -COOH cã hiÖu øng -I, hiÖu øng nµy gi¶m dÇn theo chiÒu dµi m¹ch Cacbon.

b) Khi n=1 th× cã sù t¹o thµnh liªn kÕt hi®ro néi ph©n tö vßng 6 c¹nh bÒn lµm kh¶ n¨ng t¸ch proton gi¶m.

c) HOOC-COOH → HCOOH + CO2 → H2 + 2CO2

HOOC-CH2-COOH → CH3COOH + CO2

HOOC-[CH2]2-COOH→ + H2O

HOOC-[CH2]3-COOH → + H2O

2HOOC-[CH2]4-COOHHOOC-[CH2]3-CO-O-OC-[CH2]4-COOH + H2O

Häc sinh chØ cÇn nªu s¶n phÈm vÉn cho ®iÓm tèi ®a

1. So s¸nh tÝnh axit, baz¬

CH3-CH2-COOH < HCOOH < CH2=CH-COOH<CH=C-COOH

gèc ®Èy lín nªn tÝnh axit cµng gi¶m, liªn kÕt 3 hót electron m¹nh h¬n liªn kÕt ®«i lµm cho sù ph©n cùc liªn kÕt O-H trong nhãm

-COOH t¨ng tõ tr¸i sang ph¶i.

C6H5CHO < p-CH3C6H4OH < C6H5OH < p-O2NC6H4OH

gèc ankyl ®Èy electron lµm gi¶m sù ph©n cùc, liªn kÕt OH, nhãm O2N hót electron lµm t¨ng sù ph©n cùc.

c. Tính Ba zơ của CH3-NH-CH3 lớn hơn C2H5NH2 > CH3-CO-NH2

do amin no bậc 2 có tính ba zơ mạnh hơn amin no bậc còn CH3-CO-NH2 không có tính ba zơ do cặp e trên N2 tham gia vào hệ liên hợp.

3. Thùc hiÖn d·y biÕn ho¸:

C6H6 + Br2 C6H5Br + HBr

C6H5Br + Mg C6H5MgBr.

C6H5MgBr + CH3CHO C6H5-CH(CH3)-OMgBr.

C6H5-CH(CH3)-OMgBr + H2O C6H5 CH(OH)-CH3 + Mg(OH)Br.

C6H5– CH(OH)-CH3 + CuO C6H5-CO-CH3 + Cu + H2O.

3

2

1

0,5

0,5

1


 

O2 Education gửi các thầy cô link download đề thi

[H12].[TUYENQUANG].[2008-2009].[VH]

 

Các thầy cô có thể xem thêm nhiều đề thi hsg của các tỉnh khác tại

Tổng hợp đề thi HSG lớp 12 môn hoá học

 

Hoặc xem thêm các tài liệu khác của môn hóa